Is de toekomst van het archief echt totaal digitaal? Die vraag stond centraal op de KVAN Archiefdag 2025. Het zorgde voor een dag vol prikkelende inzichten, boeiende sprekers en ontmoetingen met collega’s en leveranciers. Ook voor ons als Gelders Archief was het een waardevolle dag om kennis op te doen en ons te laten inspireren.
Na het openingswoord van KVAN-voorzitter Bert de Vries loodste dagvoorzitter Sheila Sitalsing ons door het programma. De eerste plenaire sessie draaide met name om ethiek en technologie. Iris Muis pleitte voor echte gesprekken over ethiek. Niet in abstracte beleidsstukken, maar samen met mensen. Afelonne Doek (Algemeen Rijksarchivaris) onderstreepte samenwerking en het luisteren naar belangengroepen, vooral bij gevoelige dossiers zoals het CABR. Sophie Taes bevestigde dit vanuit haar ervaring als Innovation Manager voor DigitGLAM, met projecten rond digitale ontsluiting van cultureel erfgoed. En Niels Hansen (Fresh Forward) benadrukte dat totaal digitaal alleen kan werken als we ook de mens centraal blijven stellen. Technologie kan helpen, zei hij, maar alleen als we in contact met elkaar blijven staan en elkaar blijven ontmoeten. De mens voorop, techniek als middel.
In de sessies gingen we dieper in op de rol van AI, ethische vraagstukken, nieuwe zoektechnieken, en hoe we (digitale) archieven inclusiever kunnen maken. Eén ding werd duidelijk: archieven worden steeds digitaler, en daar liggen veel kansen en uitdagingen, maar de menselijke component blijft onmisbaar. Ethiek, context en betrokkenheid blijven essentieel.
De dag sloot af met de futuristische keynotespreker Aragorn Meulendijks. Hij gaf ons een soms duizelingwekkende inkijk in onze toekomst, gebaseerd op diepgaande geschiedenis- en trendanalyses. Zijn boodschap? De toekomst komt sneller dan we denken. En daar mogen (en moeten!) we als erfgoedsector op voorsorteren.
Al met al dus veel interessante stof om over na te denken. Deze dag bevestigde nog maar eens dat technologie dus volop kansen biedt, maar dat het ook van belang is om onze digitale ontwikkelingen kritisch te blijven bekijken. Niet alleen vanuit techniek, maar vooral vanuit de mensen die onze archieven gebruiken en beheren. Zo willen we archieven niet alleen digitaal maken, maar vooral relevant, begrijpelijk en waardevol houden voor iedereen. Alleen zo bouwen we aan een toekomstbestendig archief.
Westervoortsedijk 67-D
Openingstijden studiezaal