Memories van Successie

Gelders Archief Menu

Wat is een Memorie van Successie?

Memories van Successie worden opgemaakt om successiebelasting te heffen. Deze belasting werd geheven op erfenissen. In de memorie van aangifte deden de erfgenamen verplicht aangifte van een overlijden. Een belastingambtenaar stelde vervolgens de Memorie van Successie op. Dit is een overzicht van de bezittingen en de schulden van de overledene.

De successiebelasting die moest worden betaald werden vastgesteld op grond van een overzicht van de bezittingen en de schulden van de overledene. Vóór 1878 hoefde je geen successiebelasting te betalen als je een kind, kleinkind of achterkleinkind was van de overledene.

Welke informatie vindt u in een Memorie van Successie?

Naam van de overledene
Plaats en datum van overlijden
Overzicht van de bezittingen en schulden, met kadastrale aanduiding
Naam en woonplaats van de erfgenamen

En als er een testament is opgemaakt vindt u ook:

Datum van het testament
Naam van de notaris

Welke Memories van Successie zijn er in het Gelders Archief?

De belasting werd geïnd door regionale kantoren. Elk kantoor bestreek een aantal gemeenten. Welke plaats onder welk kantoor viel, vindt u in onderstaand pdf-bestand.

In het Gelders Archief zijn de archieven van de volgende kantoren:

Arnhem 1818-1927
Apeldoorn 1818-1927
Borculo 1818-1842
Culemborg 1856-1927
Doesburg 1818-1926 (na 1926: Doetinchem)
Druten 1818-1927
Elburg 1818-1927
Elst 1818-1927
Groenlo 1842-1927 Kantoor Groenlo bestond niet in de periode 1818-1842. Bij sommige namen uit deze periode is per ongeluk toch kantoor Groenlo gekoppeld. U vindt de Memorie op de aangegeven pagina echter in de Memories van kantoor Winterswijk.
Harderwijk 1818-1927
Hattem 1818-1841
Lochem 1822-1926
Nijkerk 1818-1927
Nijmegen 1818-1927
Terborg 1818-1926
Tiel 1856-1927 De memories van voor 1881 zijn in 1944 verbrand
Wageningen 1818-1927
Winterswijk 1818-1842 Bij de namen die horen bij registratiekantoor Winterswijk uit deze periode zijn per ongeluk de scans van kantoor Groenlo gekoppeld. U vindt de Memorie op de aangegeven pagina in de Memories van kantoor Winterswijk.
Zaltbommel 1856-1927
Zevenaar 1818-1928
Zutphen 1817-1927

Hoe zoekt u door de Memories van Successie?

Heeft u de juiste Memorie gevonden? Dan vindt u de scans van de Memories onderaan de pagina. U moet dan nog wel naar de juiste Memorie bladeren.

Soms ontbreekt een naam in de database. Hoe zoekt u dan? In de inventaris vindt u onder Register IV de verschillende Memories van Successie. Deze zijn geordend op jaar. Binnen het jaar zijn ze op gemeente geordend, binnen de gemeente op datum van overlijden. De memories zelf liggen op nummer.

Bent u op zoek naar een Memorie van Successie van vóór 1818?

Zie voor de periode 1806-1817:
Archief van de Ambtenaren belast met invordering van de belasting op het recht op successie (toegangsnummer 0091). Alleen een klein deel hiervan uit de periode 1811-1813 inventarisnummer (0148) is op naam te doorzoeken.
Bent u op zoek naar een Memorie van Successie uit de periode 1900-1927?
Deze zijn niet direct op naam te doorzoeken.
- Bepaal met behulp van het schema in bovenstaand pdf in welk kantoor u moet zoeken.
- In de lijst daaronder staan links naar de verschillende kantoren. De inventarissen van de kantoren bevatten altijd een zogenaamde tafel V bis. Dat is een index op achternaam naam die verwijst naar de memories die in dat archief zijn opgenomen. U vindt in de index de volgende informatie:
  
  Of er wel een memorie is opgesteld. In kolom 10 of 11 of 12 (afhankelijk van de periode) staat een datum.
  
  Of er successierechten betaald moesten worden. Bij de datum staat dan ook nog een bedrag. Staat er geen bedrag dan staat er vaak O of CvO (Certificaat van Onvermogen). In dit geval is er geen memorie opgemaakt.
  
  Welk nummer de memorie heeft. Het nummer in kolom 2 (register nr. 4) komt namelijk overeen met het nummer op de memorie. De memories liggen op nummervolgorde.
  
  Of er een testament is gemaakt en zo ja, de datum en de naam van de notaris.
  
  Zoek de naam op in de index. De memories zelf vindt u in de inventaris in het register IV.
Bent u op zoek naar een Memorie van Successie van na 1927?

Memorie van successies uit de periode 1928-1960 bevinden zich momenteel nog bij de Rijksorganisatie voor Informatiehuishouding. Deze organisatie bewerkt de memories voordat ze aan de verschillende Regionaal Historische Centra in Nederland worden overgedragen. Wanneer deze worden overgedragen is niet bekend. Voor de periode na 1960 kunt u terecht bij de Belastingdienst. Hier kunt u een kopie tot 75 jaar geleden opvragen (1) de ingediende aangifte of (2) de opgelegde erfbelasting. Dit kunt u doen door een brief te sturen naar het adres hieronder. Neem contact op met de Belastingdienst voor informatie over welke gegevens u bij deze aanvraag moet meesturen.

Belastingdienst/Erfbelasting
Postbus 4660,
5601 ER Eindhoven
Bent u op zoek naar een testament?

In de archieven van veel kantoren vindt u ook de tafel IV (alfabetische tafel van huwelijkscontracten) en tafel VI (alfabetische tafel van testamenten). Ze zijn er niet van elk kantoor, en beginnen soms al in 1818. In deze tafels vindt u de naam van een notaris en de datum van een testament. Hoe u het testament kunt vinden, leest u in de zoekhulpen over Testamenten en Notariële archieven.