Menu

De chat is beschikbaar van maandag tot en met vrijdag tussen 13:00 en 16:00 uur. Is de chat offline? Bekijk onze Veelgestelde vragen of stel uw vraag via ons contactformulier.

Beeldbank

De beeldbank is een verzamelplek met al ons gedigitaliseerd beeldmateriaal dat wij online mogen publiceren. Denk hierbij aan onder andere foto’s, video’s, prenten, kaarten, affiches, ansichtkaarten en zegels. Sommige afbeeldingen zijn door de auteursrechten alleen in te zien op onze studiezaal.

Zoeken door de beeldbank: Gebruik de zoekbalk hieronder om te zoeken door ons beeldmateriaal. Onder deze zoekbalk kunt u filters instellen, bijvoorbeeld op het soort beeldmateriaal. Voor meer zoek- en filtermogelijkheden per materiaalsoort gaat u naar het zoekoverzicht per materiaalsoort: Affiches, Films en filmfragmenten, Foto's, Kaarten, Prenten, Prentbriefkaarten, Zegels.

0039 Gedeputeerde Staten

Archieftoegang

Hier vindt u de inventaris van een archieftoegang. Hierin staat beschreven welke stukken zich in dit archief bevinden. 
 
Het nummer dat voor de titel van het archief staat is het toegangsnummer van dit archief. Het nummer dat voor de beschrijving van een stuk staat is het inventarisnummer. 
  • Bij ‘Kenmerken’ vindt u algemene informatie over dit archief
  • Bij ‘Inleiding’ vindt u achtergrondinformatie over dit archief, denk hierbij aan de openbaarheid, de archiefvormer en de oorsprong en opbouw van het archief.
  • Bij ‘Inventaris’ vindt u de lijst met beschrijvingen van stukken die zich in dit archief bevinden. 

Hoe zoekt u door een archieftoegang?

Klik op de zoekbalk links bovenin en voer uw zoekterm(en) in. Klik vervolgens op ‘zoek’.
Onder ‘Gevonden archiefstukken’ verschijnen de beschrijvingen van stukken uit dit archief waar deze term in voorkomt. Om te zien in welk deel van het archief deze stukken zitten klikt u op ‘Inventaris’. Dor telkens te klikken op het woord/de woorden die vetgedrukt worden weergegeven komt u uit bij de (met geel gemarkeerde) zoektermen. 

Welke archieftoegangen heeft het Gelders Archief?

Bekijk het Archievenoverzicht  om te zien welke archieven zich in het Gelders Archief bevinden. Deze zijn niet allemaal geïnventariseerd en beschikbaar voor inzage. Als er geen inventarislijst beschikbaar is, is dit archief helaas nog niet in te zien. 
 

 

Door leestekens in uw zoekopdracht te gebruiken, zoekt u specifieker of juist breder:

  • Gebruik een vraagteken (?) om één letter te vervangen.
  • Gebruik een sterretje (*) om meer letters te vervangen.
  • Gebruik een dollarteken ($) voor uw zoekterm voor resultaten die op elkaar lijken.
  • Gebruik een minteken (-) om zoektermen uit te sluiten.
  • Gebruik een Dubbele aanhalingstekens (" ") aan het begin en einde van uw zoektermen om naar de exacte combinatie van woirden te zoeken.

Voorbeelden van het gebruik van deze leestekens en meer zoektips vindt u hier.

beacon
Naar boven om te zoeken
0039   Gedeputeerde Staten
Inleiding
1. Auteursrechten en andere rechten
2. Openbaarheid en citeren
3. Tips voor onderzoekers
4. De Gedeputeerde Staten
5. Bijlage: Trefwoordenlijst 'indices' Gedeputeerde Staten en Commissaris des Konings/Koningin 1815-1923
Erfgoedstuk
laatste wijziging 14-01-2026
13.421 beschreven archiefstukken
1.442 gedigitaliseerd
totaal 508.273 bestanden
Inventaris
1. Registers (besluiten, ingekomen en verzonden stukken)
2. Grondgebied en wapens
N.B. Zie ook rubrieken 6, 8, 18 en 19.
3. Bevolkingsadministratie
N.B. Het provinciaal bestuur gaf mededelingen van de minister van Binnenlandse zaken door aan de gemeenten. Voor aangelegenheden betreffende landverhuizers zie inventarisnummer 12407.
4. Bestuur en vertegenwoordiging
N.B. Zie ook rubrieken 5, 6 en 18.
5. Personeel en organisatie
N.B. Zie voor benoemingen van burgemeesters, wethouders, dijkgraven en heemraden rubriek 4.
6. Wet- en regelgeving
7. Financiën
N.B. De dateringen in beschrijvingen die begrotingen of rekeningen betreffen, hebben betrekking op het boekjaar.
8. Eigendommen en bezittingen
9. Archiefbeheer en archiefwezen
N.B. De provincie beheerde tot de instelling van het Rijksarchief in Gelderland in 1877 behalve het eigen archief ook de archieven van de gewestelijke bestuursorganen van vóór 1813. Deze laatste taak werd door het Rijksarchief overgenomen. Voorts hield de provincie toezicht op de archiefzorg bij lagere bestuursorganen. Deze taak werd materieel aanvankelijk uitgeoefend door de provinciale archivaris, later door een provinciaal inspecteur der archieven. Als zodanig trad de Rijksarchivaris op, voor het uitvoerende werk (inspecties ter plaatse, advisering en inventarisatie) bijgestaan door een chartermeester in provinciale dienst. De Archiefwet 1918 S. 378 gaf de situatie een wettelijke basis, uitgewerkt in het KB tot regeling van het provinciale toezicht van 6 juni 1919 S. 557.
10. Statistiek
N.B. Het provinciaal bestuur verzamelde zeer veel cijfermateriaal over vrijwel alle onderwerpen van bestuur. Veel daarvan is opgenomen in de jaarlijkse verslagen over de toestand van de provincie; zie hiervoor Archief Provinciale Staten (toegang 0038), inventarisnummers 1560-1679. Veel van de gegevens werden ook verzameld ten behoeve van bijvoorbeeld de minister van Binnenlandse Zaken en militaire autoriteiten. Na de Tweede Wereldoorlog werd van het statistisch werk gedaan door het Economisch- Technologisch Instituut (ETI) Gelderland (toegang 0809). Zie ook inventarisnummers 1992-2000.
11. Landsverdediging
12. Justitie, politie en openbare orde
N.B. Zie ook rubriek 6.
13. Volksontwikkeling, natuurbescherming, monumentenzorg en erediensten
14. Onderwijs
N.B. Zie ook rubrieken 13.1, 13.4, 15.1.3, 25.1 en het archief van de Commissie voor het Onderwijs in Gelderland (toegang 0114).
15. Gezondheidszorg, volkhuisvesting en wederopbouw, ruimtelijke ordening
16. Drankwet en bestrijding van drankmisbruik
N.B. De Drankwet stelde dat het aantal af te geven verkoopvergunningen van sterke drank in een gemeente afhankelijk van het aantal inwoners. Toestemming tot afwijking van deze verhouding werd verleend via KB, na GS te hebben gehoord. In bijzondere en tijdelijke gevallen konden GS toestemming geven (S. 1881 nr. 97).
17. Openbare veiligheid
18. Waterstaat
N.B.


19. Wegen
20. Verkeer en vervoer
N.B. Zie ook rubrieken 6 en 19.
20.1. Wegverkeer
20.2. Spoorwegen
N.B. De CdK adviseerde, GS gehoord, de minister van Binnenlandse Zaken (en Waterstaat) inzake het verlenen van concessies voor het aanleggen van spoorverbindingen. Concessies werden van 1832 tot in 1846 verleend bij KB. Bij KB van 24 mei 1846 nr. 37 werd bepaald, dat de minister van Binnenlandse Zaken namens de koning de concessies kon afgeven. GS deden navraag bij gemeentebesturen en waterschappen of er bezwaren bestonden tegen de voorgenomen aanleg. Verder waren CdK en GS intermediairs bij onder meer aankoop en onteigening van gronden. De provincie kon besluiten tot subsidies voor de aanleg en exploitatie van lokale spoor- en tramwegen.

De verschillen tussen spoorwegen, lokaalspoorwegen en tramwegen hingen samen met het gewicht en draagvermogen van het rollend materieel en de snelheid. Vervoer over lokaalspoor en tramweg ging met lagere snelheid en lager gewicht van de locomotieven en wagons dan vervoer over spoor. Zo bepaalde bijvoorbeeld de wet betreffende het beheer van de lokaalspoorwegen (S. 1878 nr. 124) dat de belasting van een as op de spoorstaven niet meer dan 10.000 kg mocht bedragen en dat de snelheid ten hoogste 30 km per uur mocht bedragen. Zie verder ook S. 1889 nr. 146.
20.3. Tramwegen
N.B. Concessies werden afgegeven vanwege de Kroon, GS gehoord. GS verleenden vergunningen aan concessionarissen tot aanleg en instandhouding van tramsporen op provinciale wegen. Verder verleenden zij ontheffingen voor het leggen van spoorstaven in het wegdek of in dijken. De provincie kon financiële steun verlenen aan concessionarissen.
20.4. Tollen
N.B. De Koning keurde de aanvragen voor tolheffingen en -reglementen goed (vergelijk KB 23-01-1828 nr. 154). CdK en GS waren intermediair bij het wijzigen van rijkstollen. PS gaven, op voorstel van GS, gemeenten financiële steun bij het afkopen van tollen. Vanaf 1937 konden lagere overheden daarvoor ook financiële steun krijgen uit het Verkeersfonds (S. 1937 nr. 154). Zie ook rubriek 19.1.
20.5. Scheepvaart
N.B. In 1818 besloot de regering, dat de lokale verordeningen op beurtschepen, veerschepen en veerdiensten van kracht bleven, indien ze niet strijdig waren met de grondwet. GS kreeg tot taak de lokale verordeningen te toetsen aan "de grondwet, het aangenomen stelsel der belastingen, en de thans in werking zijnde, zoo algemeene als plaatselijke daarmede in verband staande, en daarop toepasselijke verordeningen, als met de behoeften des handels en der scheepvaart in het algemeen, en die der onderlinge betrekkingen der ingezetenen in het bijzonder". GS konden de bestaande verordeningen wijzigen, vervangen en nieuwe afkondigen (S. 1818 nr. 33).

Voor het onderhouden van stoombootdiensten was een vergunning vereist van de minister van Financiën (sedert 1846 Binnenlandse Zaken), GS gehoord (S. 1841 nr. 26). GS vroegen advies aan gemeenten. In 1846 kregen GS de bevoegdheid concessies te verlenen voor stoombootdiensten binnen de provincie (S. 1846 nr. 23). Bij het weigeren van een concessie diende vooraf de toestemming van de minister van Binnenlandse Zaken te worden verkregen. Het verlenen van vergunningen voor stoombootdiensten die provinciegrens- of landsgrensoverschrijdend waren, bleef een zaak van de minister. Bij het verlenen van concessies voor het oprichten van openbare vervoersdiensten te water, anders dan door stoomschepen, diende het departement van Financiën vooraf GS te horen. Zie ook rubriek 20.

Zie voor de stoom- en scheepvaart en bevaarbaarmaking van de Linge, Oude IJssel en Berkel onder rubriek 18.1.
20.6. Los- en laadplaatsen
N.B. GS hielden toezicht op de uitvoering van de concessievoorwaarden voor het heffen van laad- en losgelden. De concessies werden aanvankelijk verleend en verlengd bij KB, later bij ministerieel besluit. Concessionarissen werden verplicht klachtenboeken bij te houden en jaarverslagen te zenden aan GS.
20.7. Havens
N.B. GS hielden toezicht op de uitvoering van de concessievoorwaarden voor het heffen van havengelden. De concessies werden aanvankelijk verleend en verlengd bij KB, later bij ministerieel besluit. Concessionarissen werden verplicht klachtenboeken bij te houden, die GS konden inzien, en jaarverslagen in te sturen bij GS. PS subsidieerden, al dan niet op voorstel van GS, de aanleg van havens. GS fungeerden als intermediair tussen gemeentebesturen en het departement van Binnenlandse Zaken (en Waterstaat), bijvoorbeeld bij het verwerven van rijkssubsidie.
20.8. Veren
N.B. Wanneer een veerdienst van start ging of nieuwe vaartuigen aanschafte, was een veiligheidskeuring vanwege GS verplicht. GS en B en W konden een onderzoek naar de toestand van het materieel laten instellen. GS konden, wanneer het materieel, de aanlegplaatsen en opwegen in onvoldoende staat waren, verbeteringen eisen en het overzetten verbieden. B en W waren verplicht om jaarlijks een onderzoek in te stellen naar de toestand van de overzetveren en dit aan GS te rapporteren (Provinciaal Blad 1925 nr. 85). GS hadden ook bemoeiing met verlenen en wijzigingen van vergunningen, tarifering en subsidiëring.
0039 Gedeputeerde Staten
Inventaris
20. Verkeer en vervoer
N.B. Zie ook rubrieken 6 en 19.
20.8.
Veren
N.B. Wanneer een veerdienst van start ging of nieuwe vaartuigen aanschafte, was een veiligheidskeuring vanwege GS verplicht. GS en B en W konden een onderzoek naar de toestand van het materieel laten instellen. GS konden, wanneer het materieel, de aanlegplaatsen en opwegen in onvoldoende staat waren, verbeteringen eisen en het overzetten verbieden. B en W waren verplicht om jaarlijks een onderzoek in te stellen naar de toestand van de overzetveren en dit aan GS te rapporteren (Provinciaal Blad 1925 nr. 85). GS hadden ook bemoeiing met verlenen en wijzigingen van vergunningen, tarifering en subsidiëring.
laatste wijziging 04-04-2025
12 gedigitaliseerd
totaal 6.815 bestanden
20.9. Luchtvaart
N.B. Aangelegenheden op het gebied van de luchtvaart en luchtvaartterreinen werden voornamelijk geregeld door de rijksoverheid. GS speelden een belangrijke rol in de procedures bij de vestiging van vliegvelden en het instellen van een bouwverbod rond vliegvelden door de minister van Waterstaat.
21. Bodemcultuur
22. Veeteelt en dierenbescherming
N.B. Zie ook rubriek 6.
23. Jacht en visserij
N.B. De Jachtwetten in de 19e eeuw regelden zowel jacht- als visserijzaken. Volgens de Jachtwet S. 1814 nr. 79 (1814-1852) was het oppertoezicht over de jacht en de visserij opgedragen aan de opperhoutvester en aan hem ondergeschikte houtvesters, die aan het hoofd stonden van jachtdistricten. De rol van het provinciaal bestuur op het gebied van de jacht en visserij was beperkt, veelal adviserend en in een enkel geval beslissend, bijvoorbeeld de bepaling van de afstand waarbinnen mocht worden gejaagd bij een eendenkooi. De organisatie van houtvesterijen werd in 1852 opgeheven, waardoor het provinciaal bestuur meer invloed kreeg. Volgens de Jachtwet S. 1857 nr. 87 (1857-1923) bepaalden GS jaarlijks het tijdstip van de opening en de sluiting van de jacht en de visserij. De CdK maakte het besluit bekend. Eigenaren van eendenkooien en duiventillen dienden jaarlijks hun kooien en tillen bij de CdK te laten registreren. GS adviseerden de regering bij de behandeling van een aanvraag voor de
oprichting van eendenkooien en duiventillen. GS droegen, samen met hun collega's uit Overijssel en Utrecht, een kandidaat voor het College voor de Zeevisserijen. GS gaven toestemming aan gemeenten om rechtsgedingen aan te gaan inzake geschillen over vis- en jachtrechten. De CdK gaf jachtakten af. PS stelden een jacht- en visserijreglement vast, dat onder meer de jacht op grofwild en het te gebruiken vistuig regelde.

Met de Jachtwet S. 1923 nr. 331 (1924-1954) verminderde de rol van het provinciaal bestuur op het gebied van de jacht enigszins. Zo werd de opening en sluiting van de jacht door de minister van Landbouw bepaald, gehoord GS. Zie ook rubriek 6.
24. Handel en nijverheid
N.B. GS hadden een algemene taak tot bevordering van de welvaart in de provincie, van waaruit zij zich ook bezighielden met de bevordering van de economie. Dit gebeurde met name door het verzamelen van informatie, die wanneer dat nodig was aan de betreffende instanties geleverd werd. Daartoe was het verplicht GS op de hoogte te stellen van alle activiteiten op dit terrein. Waar nodig verleenden zij subsidies. Zie ook rubriek 6.
25. Armwezen en sociale zaken
N.B. Zie ook rubriek 6.
26. Posterijen
27. Aanhangsel. Stukken betreffende controle en vaststelling van gemeenterekeningen en van rekeningen van comptabele functionarissen van vóór 1814
N.B. Bij de ineenstorting van het Franse bestuur in november 1813 waren veel rekeningen en begrotingen van gemeenten (communes) nog niet door de bevoegde instanties gecontroleerd en vastgesteld. Deze achterstand werd tussen 1814 en 1825 weggewerkt. In de voormalige arrondissementen (vanaf 1814 kwartieren) werden Commissarissen-speciaal voor het opnemen der gemeenterekeningen van voor 1814 aangewezen, die gewoonlijk het eigenlijke controlewerk uitvoerden. In het arrondissement Tiel lijkt de kwartierscommissaris zelf als zodanig te hebben gefunctioneerd. De vaststelling van de rekeningen geschiedde aanvankelijk meestal door de Gouverneur, vanaf 1819 meest door GS. In een enkel geval is een rekening door de Rekenkamer in Den Haag vastgesteld.

De stukken zijn bij de inventarisatie van de Bataafs-Franse archieven (toegang 16) afgezonderd. Strikt genomen horen ze deels tot het archief van de Gouverneur, deels tot dat van GS. Uit praktische overwegingen is de collectie hier bij elkaar gehouden. De stukken zijn ingedeeld naar de oude orde: naar departement en arrondissement (gebiedsindeling van de Franse departementen Boven-IJssel en Monden van de Rijn; zie toegang Bataafs-Franse archieven, deel IV, p. 1809). Binnen de arrondissementen gaan de steden voorop, gevolgd door de plattelandsgemeenten. Aan de collectie is een aantal eveneens uit de Bataafs-Franse archieven bij inventarisatie afgezonderde rekeningen van comptabele functionarissen die ook na 1813 zijn afgehoord, toegevoegd, met enkele losse stukken.
28. Kaarten en tekeningen
N.B. De kaarten zijn geordend volgens de rubriekenindeling van de inventaris. Deze kaarten zijn in het verleden uit de dossiers gelicht. In het rubriekenarchief van GS berusten echter
laatste wijziging 14-01-2026
13.421 beschreven archiefstukken
1.442 gedigitaliseerd
totaal 508.273 bestanden

Kenmerken

Datering:
(1556) 1814-1950 (1971)
Auteur:
Rijksarchief in Gelderland
Jaar van publicatie:
1999
Categorie:
  • Zonder categorie
laatste wijziging 14-01-2026
13.421 beschreven archiefstukken
1.442 gedigitaliseerd
totaal 508.273 bestanden

Contact

location Westervoortsedijk 67-D
     6827 AT Arnhem
     (parkeerplaats aan de
     Mercatorweg)

E-mail Contactformulier
Telefoon  Telefoon
calender2 Openingstijden studiezaal

Handige links