Menu
ingeklapt

De chat is beschikbaar van maandag tot en met vrijdag tussen 13:00 en 16:00 uur. Is de chat offline? Stel uw vraag via ons contactformulier.

Uw zoekacties: Militair Gezag in Gelderland
x1037 Militair Gezag in Gelderland

Archieftoegang

Hier vindt u de inventaris van een archieftoegang. Hierin staat beschreven welke stukken zich in dit archief bevinden. 
 
Het nummer dat voor de titel van het archief staat is het toegangsnummer van dit archief. Het nummer dat voor de beschrijving van een stuk staat is het inventarisnummer. 
  • Bij ‘Kenmerken’ vindt u algemene informatie over dit archief
  • Bij ‘Inleiding’ vindt u achtergrondinformatie over dit archief, denk hierbij aan de openbaarheid, de archiefvormer en de oorsprong en opbouw van het archief.
  • Bij ‘Inventaris’ vindt u de lijst met beschrijvingen van stukken die zich in dit archief bevinden. 

Hoe zoekt u door een archieftoegang?

Klik op de zoekbalk links bovenin en voer uw zoekterm(en) in. Klik vervolgens op ‘zoek’.
Onder ‘Gevonden archiefstukken’ verschijnen de beschrijvingen van stukken uit dit archief waar deze term in voorkomt. Om te zien in welk deel van het archief deze stukken zitten klikt u op ‘Inventaris’. Dor telkens te klikken op het woord/de woorden die vetgedrukt worden weergegeven komt u uit bij de (met geel gemarkeerde) zoektermen. 

Welke archieftoegangen heeft het Gelders Archief?

Bekijk het Archievenoverzicht  om te zien welke archieven zich in het Gelders Archief bevinden. Deze zijn niet allemaal geïnventariseerd en beschikbaar voor inzage. Als er geen inventarislijst beschikbaar is, is dit archief helaas nog niet in te zien. 
 

 

1037 Militair Gezag in Gelderland
Zoek in deze inventaris
>
Zoektermen
Zoektips!

Wildcards kunnen het zoeken vergemakkelijken:

  • Een ? (vraagteken) vervangt een letter
  • Een * (sterretje) vervangt een aantal letters
  • Door een $ (dollarteken) voor een zoekterm te zetten, zoekt u naar woorden die op elkaar lijken.

Meer zoektips vindt u hier.

beacon
 
 
Inleiding
1. Openbaarheid en citeren
2. Landelijke organisatie van het MG
3. Het Militair Gezag in Gelderland
1037 Militair Gezag in Gelderland
Inleiding
3.
Het Militair Gezag in Gelderland
Tussen september 1944 en april 1945 was ten gevolge van het mislukken van de Market Garden- operatie slechts een klein deel van Gelderland bevrijd gebied, grosso modo het Rijk van Nijmegen en delen van het Land van Maas en Waal en Overbetuwe. Het bestuur was in dit gebied in handen van het tijdelijk provinciaal bestuur van Gelderland onder leiding van de waarnemend Commissaris der Koningin, mr. E.H.J. baron van Voorst tot Voorst, het Engelse Civil Affairs Detachment 312 en het MG. Het Provinciaal Militair Commissariaat Gelderland werd ingesteld bij KB van 4 september 1944 no. 1.
De periode tussen september 1944 en april 1945 kenmerkte zich onder meer door voortdurende Duitse militaire bedreiging, gebrek aan veel goederen bij de burgerbevolking, competentiestrijd tussen bestuursorganisaties onderling, maar ook interne verdeeldheid. Zo ontstonden er ernstige tegenstellingen tussen de DMC te Nijmegen, majoor ir. A.F.H. Blaauw, die sedert 22 september 1944 in Nijmegen was, en de PMC, kolonel H. van Everdingen, die ook in deze stad was gevestigd. Problemen rezen onder meer bij de burgemeesterswisseling in Nijmegen, het zuiveringsbeleid en de onderlinge samenwerking *  .
Ook was er sprake van wrijvingen tussen Blaauw en de lokale bevelhebber van het Engelse Civil Affairs Detachement. In de praktijk was de macht van de DMC Nijmegen groter dan die van de PMC. Zo verliep de correspondentie van de hogere organen vaak via Blaauw. Per 1 december 1944 ontsloeg de Chef van de Staf MG, generaal Kruls, Van Everdingen en benoemde hij Blaauw tot PMC. Blaauw bleef bovendien tot 1 april 1945 DMC van Nijmegen. In de periode september 1944 tot april 1945 waren er twee DMC's: een te Nijmegen en een in de Betuwe.
Op 17 april 1945 vestigde Blaauw zich met zijn staf in Arnhem (Vreedenhof, Velperweg) om vanuit deze stad leiding te gaan geven aan het pas bevrijde gedeelte van Gelderland. In april 1945 waren er zeven DMC's *  : Apeldoorn, Doetinchem, Elst, Nijmegen, Zutphen, Geldermalsen en Harderwijk. De gemeenten Arnhem, Rheden, Rozendaal, Renkum, Ede en Wageningen vormden geen DMC, maar vielen rechtstreeks onder de PMC. Het DMC te Winterswijk was min of meer een dependance van het district Doetinchem.
De DMC's in Gelderland werden in de maanden juli, augustus en september opgeheven. Het PMC Gelderland nam hun taken over. De afwikkelingsbureaus van de DMC's handelden de lopende zaken af en zorgden voor de definitieve liquidatie. Het PMC Gelderland werd vervolgens zelf per 1 oktober 1945 opgeheven en ging in het 4e Afdelings Militaire Commissariaat (AMC Gelderland en Overijssel) op. De ressorten van de AMC's vielen samen met die van de gerechtshoven. Hun taak was, zoals gezegd, beperkter dan die van het PMC en de DMC's. Blaauw werd benoemd tot Commissaris Militair Gezag in het 4e AMC, met standplaats Arnhem. Het 4e AMC werd opgeheven per 1 december 1945. Het Afwikkelingsbureau van het 4e AMC, onder leiding van de verbindingsofficier reserve-kapitein J.C. Coops, wikkelde de lopende zaken verder af. Het ging hoofdzakelijk om de afhandeling van door het MG gevorderde (on)roerende goederen en comptabiliteitszaken *  . Per 1 september 1946 werd het afwikkelingsbureau in Arnhem opgeheven en voortgezet op het privé-adres van de 1e luitenant J. Koot te Nijmegen *  .
4. Grensbewaking en repatriëring
5. Archiefvorming en -inventarisatie
6. Tips voor onderzoekers
7. Bijlagen
Kenmerken
Datering:
1941-1948
Auteur:
E. Pelzers, M.P.J. Kok, Nationaal Archief
Thema trefwoorden:
 
 
 
MAIS-(M)DWS is een product van DE REE archiefsystemen BV
meer informatie over MAIS-(M)DWS