Om inzicht te geven in de aard van de gegevens die in archieven van de rechtbank te vinden zijn, is het om te beginnen nodig iets te zeggen over taak en competentie van de rechtbank over de periode 1838-1929. Wat de taak betreft, deze is te verdelen in 1e: de eigenlijke rechtspraak (strafzaken en burgerlijke zaken) en 2e: het verrichten van een breed scala aan buitengerechtelijke handelingen. Wat de competentie betreft moeten we de vraag beantwoorden in wat voor zaken de arrondissementsrechtbanken in het algemeen bevoegd waren (wat hun absolute competentie was), en de vraag wanneer een zaak tot de specifieke bevoegdheid (relatieve competentie) van de Zutphense rechtbank hoorde.