Stage bij het Gelders Archief

Gelders Archief

Ik, Maarten Gubbels, tweedejaars research masterstudent geschiedenis aan de Universiteit Utrecht, wilde graag in contact komen met zestiende-eeuwse bronnen en deel uitmaken van het arbeidsproces op een archief. Een stage van vijf maanden was hiervoor ideaal. Ik heb geholpen bij het project van de digitale ontsluiting van de Gelderse Landdagsrecessen 1581-1710, 1781-1798, dat wordt uitgevoerd door Peet Theeuwen. Tijdens mijn stage heb ik drie vergaderingen toegankelijk gemaakt, de jaren 1591 en 1592, die hopelijk spoedig op deze website zullen verschijnen.

Landdagsrecessen zijn registers van handelingen van de Staten van Gelderland, zeg maar de voorloper van ons huidig provinciaal bestuur. Saaie kost? Totaal niet. Tijdens deze vergaderingen werd van alles besproken. Kwesties van landsbelang, zoals de oorlogssituatie tijdens deze belangrijke jaren in de Tachtigjarige Oorlog of de inhuldiging van Maurits van Nassau als nieuwe stadhouder van Gelre. Ook zaken van gewestelijk belang werden behandeld. Hierbij valt te denken aan problemen rondom de onteigende en door de provincie overgenomen ‘geestelijke goederen’, gebied dat eerst aan kloosters e.d. toebehoorde. De gemoederen konden soms hoog oplopen: zo weigerden Zaltbommel en de Tieler- en Bommelerwaarden terug te keren onder Gelders gezag, nadat ze vanaf 1577 direct onder Willem van Oranje vielen. De belastingvoordelen die dit opleverde wilden deze gebieden niet kwijt. De conflicten gingen zelfs zover dat Zaltbommel eens weigerde afgezanten te sturen naar een Landdag, terwijl op de volgende vergadering Zaltbommel’s gedeputeerden na enkele dagen boos vertrokken. De Landdag behandelde echter ook kwesties van lokaal belang: ambtenaren vroegen om hoger salaris, de stad Arnhem verbood soldaten hun (gekochte of geroofde) vee te laten grazen op de stadsweiden, of een weduwe vroeg om een pensioentje.

Naast mijn werk aan de landdagsrecessen (drie dagen per week) was ik volop in de gelegenheid om de organisatie te verkennen en aanvullende vakken te volgen aan de Universiteit van Amsterdam. Ik kan elke student geschiedenis een stage aan het Gelders Archief aanraden: je kan er aan allerlei verschillende projecten meewerken en de werksfeer is heel gezellig. Ik heb hier in elk geval vijf hele leuke maanden doorgebracht.

Maarten Gubbels, stagiair