Het schrijven van dikke pillen is een aanslag op tijd en sociaal leven. Steekhistoricus Rien van den Brand moet ervan weten, want zijn 670 pagina's tellend boek over de geschiedenis van Haps en het Land van Cuijk is zo'n pil. "Mijn allerlaatste boek, ik zweer het je" schijnt de auteur te hebben geroepen. In ieder geval laat hij Noordoost-Brabant een stevig historisch boekwerk na.
Een typisch Nederlands trekje? Iedere vierkante centimeter in ons land lijkt beschreven, gedocumenteerd of onderzocht te zijn. Het verlangen naar een plek waar niets over bekend is wordt bij mij steeds groter. De kleinste plaatsjes, buurtschappen, bulten, hoekjes met struikgewassen: overal vinden we wel een petit histoire. Nu dan over Haps.

Van den Brand heeft een ontnuchterende kijk op zijn prestatie. Hij schrijft in zijn voorwoord: "Deze bijdrage over het verleden van Haps is een studie van een liefhebber van regionale geschiedenis en wordt misschien door beroepshistorici glimlachend bezien". De schrijver heeft tal van binnen- en buitenlandse archieven en andere bronnen geraadpleegd, ook in het Gelders Archief. Meer dan veertig jaar schijnt hij hier aan gewerkt te hebben. Een levenswerk? Ik heb bewondering voor het doorzettingsvermogen en de passie waarmee dit soort boeken gemaakt worden. Dat is de andere kant van de medaille: achter de kennis over welke verlaten, afgelegen of kleine plek dan ook zit vaak begeestering en passioneel wroetwerk. Als we dit laten meewegen, is hoe professionals er over oordelen dan niet altijd zo relevant meer.
Blijft het verlangen naar een hoekje in Nederland waar niets over bekend is. Misschien wel om er zelf iets te ontdekken.
Rien van den brand. Haps en het Land van Cuijk. Van prehistorie tot 21e eeuw. Stichting Haps' Heem. Haps, 2009. ISBN: 9789070336608.
Elio Pelzers, communicatieadviseur